این موضوع در حالی است که با گذشت ۱۳سال از آغاز پروژه هوشمندسازی کارت ملی هنوز چند میلیون ایرانی موفق به دریافت کارت های ملی هوشمند خود نشده اند و طبق اعلام سازمان ثبت احوال حدود ۳ میلیون نفر هم در صف انتظار سه ساله صدور کارت های هوشمندشان هستند.

در حالی که سرعت صدور کارت خام برای صادر شدن کارت ملی هوشمند به دلیل تحریم ها کُند و در بازه هایی متوقف شد، از سوی مسئولان، طرح تعویض شناسنامه های قدیمی با جدید هم آغاز شد.

این طرح هم در آغاز به خوبی پیش رفت اما هرازگاهی در بعضی شهرها خبرهایی مبنی بر توقف صدور شناسنامه جدید به دلیل نداشتن شناسنامه خام منتشر می شود.

اخیرا در رشت هم شماری از شهروندان بعد ار مراجعه به دفاتر پیشخوان برای تعویض شناسنامه قدیمی با این پیام مواجه شده اند که تا اطلاع ثانوی امکان صدور شناسنامه جدید را نداریم چون «شناسنامه خام» نداریم.

هرچند هنوز بازه زمانی برای اجباری شدن تعویض شناسنامه ها تعیین نشده است اما در برخی موارد و مشاغل داشتن شناسنامه جدید را لازم می دانند.

طرح الکترونیکی شدن خدمات شهروندی و الکترونیکی شدن کارت ملی قطعا پروژه ای درست از سوی دولت است. اما طولانی شدن فرایند صدور کارت هوشمند و همچنین شناسنامه ای دو برگی، عملا اصل موضوع نوسازی و همگامی با تکنولوژی روز را زیر سوال می برد. چون تجهیزات الکترونیکی و هوشمند به سرعت در حال تغییر است و قطعا با گذشت زمان، کارت ملی ای که قرار بود هوشمند باشد و شناسنامه هایی که قرار بود با تعویض از اطلاعات هویتی افراد مراقبت شود عملا بعد از یک دهه کارکرد خود را از دست می دهند.

شناسنامه های جدید که در اندازه و شکل شبیه «گذرنامه» است، بر اساس گروه سنی زیر ۱۵ سال و بالای ۱۵ سال به ترتیب با رنگ های سبز و قهوه ای صادر می شود.

طبق اعلام ثبت احوال، شناسنامه های جدید از نظر اطلاعات درج شده، تفاوتی با شناسنامه های قبلی ندارند و تنها فضایی برای ثبت کد ملی دارد که در شناسنامه های قبلی وجود ندارد. ارتقای ضریب ایمنی و امنیتی شناسنامه ها و درج مشخصات سجلی و هویتی افراد به صورت ماشینی از مهمترین ویژگی های شناسنامه های جدید است و وجود لمینیت و الصاق هولوگرام در صفحه اول شناسنامه های رایانه ای از دیگر ویژگی های این شناسنامه ها است.